Mùa ru tình phố cũ của tôi

(TuanVietNam) - Giữa căn phòng nhỏ bình yên, ta để lòng mình trải dài theo cái tình trong Phố cũ của tôi của Phú Quang, trôi theo cái chậm buồn mênh mang, cồn cào và da diết nhớ thương trong giọng ca trầm ấm của Quang Lý, và lòng tự nhủ: Có lẽ Hà Nội của mình giờ đã sang thu…

Ca khúc: Phố cũ của tôi
Nhạc sỹ: Phú Quang
Ca sỹ: NSƯT Quang Lý
-----

Buổi sáng xuống phố, bất chợt gặp cơn gió - gió lùa thênh thang, thổi vào lòng thoáng bâng khuâng đến lạ… Sài Gòn trở mình ru tình theo gió, ngỡ như gặp lại đâu đó cái cảm giác chuyển mùa cuối hạ đầu thu của những năm tháng tuổi thơ gửi nơi xứ Bắc. Lòng bất giác chùng lại, nôn nao nhớ, da diết mong, nằng nặng hoài niệm nhớ thương, muốn mượn đôi cánh của loài chim bay trên nền trời kia để vút bay về bên phố cũ, sà vào lòng Hà Nội mà nũng nịu, hờn giận, nói cười hồn nhiên như thuở nào…

Giữa căn phòng nhỏ bình yên, ta để lòng mình trải dài theo cái tình trong Phố cũ của tôi của Phú Quang, trôi theo cái chậm buồn mênh mang, cồn cào và da diết nhớ thương trong giọng ca trầm ấm của Quang Lý, và lòng tự nhủ: Có lẽ Hà Nội của mình giờ đã sang thu…

Từng cánh lá xoay xoay
Gió se lạnh thu về
Cơn mưa chiều lặng lẽ
Ru tôi chìm trong nỗi buồn
Thu đã về cùng bao thương nhớ
Hàng sấu cũ rơi đầy lá vàng…

Mênh mang một nỗi buồn vô cớ, len lén trong tim... Ký ức tràn lên, chập chờn theo khúc tình ca nhớ… Từng mảng màu, đường nét, hình khối của phố tựa như những khuôn mặt vô hình cứ ngập ngừng, rồi lặng lẽ trôi qua trong trong ta như cuốn phim quay chậm của mùa thu… Những con phố dài xao xác lá thu rơi với  “từng cánh lá xoay xoay” - cứ nhẹ nhàng, luyến lưu lặng lẽ trong làn gió nhẹ se se… Là những “cơn mưa chiều” lãng đãng giăng một vùng trời chở đầy ký ức vui buồn chênh vênh trên bến thời gian…

Những gương mặt người vừa gần gũi thân quen, lại vừa xa xôi, ảo ảnh khiến trái tim ta như chiếc chong chóng trong hơi thở mùa – quay tròn từng vòng thương nhớ đến nuối tiếc và ngẩn ngơ… Chập chờn một bóng hình yêu thương, một lối nhỏ thân quen, một mùa thu năm nào vời xa trong ký ức… Lòng khát thèm một hơi ấm, bàn tay vụng về, lóng ngóng níu kéo kỷ niệm trôi ngang… Mà “hàng sấu cũ” vẫn “rơi đầy lá vàng”, lạnh lùng thả trôi theo từng hơi gió, cứa vào đâu đó trong lòng những hoài niệm, để rồi thổn thức nỗi niềm về một tình yêu:

Tôi đã hát cho từng con phố ấy
Tháng năm qua đi ngồi nhớ dòng sông Hồng…

Sở dĩ có câu hát này: “Tôi đã hát cho từng con phố ấy” bởi đây là ca khúc được nhạc sỹ Phú Quang viết tặng tài tử Ngọc Bảo - người bạn lớn của mình với sự đồng điệu trong âm nhạc và tình yêu Hà Nội, một người mà cả đời đã gắn bó, đã hát về Hà Nội, hát cho những thế hệ người Hà Nội, cho từng con phố, dòng sông, mặt hồ nằng nặng thương nhớ theo bước chân mỗi người con Hà Thành đi xa… Những con phố ấy luôn thao thức vọng về, khơi gợi, nhắc nhở về những mảng màu trên một bức tranh mang tên Hà Nội phố mà tuổi thơ ta đã gắn bó, đã yêu và sẽ yêu cho đến cuối cuộc đời…

Vậy tiếng lòng tôi ơi, tôi đang nhớ gì nơi phố cũ tuổi thơ?

Là một Hà Nội của những ngày mưa - mưa trượt dài, rượt đuổi nhau loang loáng trên những đường phố. Mưa rơi đầy trên những mặt hồ: hồ Gươm, hồ Tây, hồ Ngọc Khánh..., như những dòng hoài niệm của mỗi người con thủ đô đi xa gửi về; dồn dập nhớ thương, dồn dập ước mong - mong một ngày trở về… Giọt giọt rơi như bâng khuâng, như bài ca về sự thăng trầm của thời gian, còn để lại dấu chân rêu phong trên từng mái ngói...

Là Hà Nội của những ngày cuối thu đầu đông - khi đường phố về chiều vắng hơn, lãng đãng nắng, gió, lá rơi nhẹ, xao xác bay lăn trên những mặt đường... Phố ngày lạnh - nhưng lòng người thấy ấm bởi nhiều điều... Càng lạnh, càng hiểu và cảm nhận được rõ hơn, sâu sắc hơn về sự ấm áp của yêu thương, để biết nó đang ở quanh mình và trân trọng, giữ nó trên tay…

Là Hà Nội của những ngày tháng 3, tháng 4 dương lịch - thời điểm cuối xuân đầu hạ với lồng lộng gió trên những con đường. Gió như một tình nhân thổi vào lòng người nhiều xúc cảm mới mẻ, tan đi cái cảm giác mệt mỏi của ngày thường...

Rồi hoa. Những mùa hoa đổ đầy trên phố theo mỗi gánh hàng rong, theo những chuyến xe hoa trên chiếc xe đạp cà tàng hay trên những tàng cây cao, những ô cửa mở rộng...

Là một Hà Nội với những hình ảnh bình dị của làng quê giữa lòng phố: Những quán cóc nhỏ, những người dân quê lam lũ bươn mình nơi phố phường, những món ăn quê chân chất...  

Là dòng sông Hồng ngày đêm thao thức, bốn mùa sóng xô trên nhịp thời gian, hát lên điệp khúc về niềm vui nỗi buồn trong mỗi trái tim người dân thành phố, để trong giấc mơ thơm hơn phù sa ấm nồng, để hiểu được rằng dẫu đi xa đến đâu, qua tháng qua năm, qua trăm miền xuôi ngược vẫn luôn nghe thấy sóng sông Hồng vang vọng, níu kéo bước chân quay về bởi một lẽ thật giản đơn: làm kiếp phù sa, chẳng thể rời khỏi sông – dời dòng sông, phù sa là cát bụi, để một ngày cất lên khúc tự tình với mùa thu: “Tháng năm qua đi ngồi nhớ dòng sông Hồng”…

Tất cả những hình ảnh ấy, cảm xúc ấy đan lồng, quyện hòa để làm nên một Hà Nội ám ảnh cả người đến lẫn người đi… Cái trầm lắng của Hà Nội giống như một thứ hương thầm, ai vội vàng, nông nổi chẳng thể cảm nhận được, mà cần lắng lòng đối diện, đằm mình thực sự với không gian Hà Nội mới thấy, mới cảm được những điều thầm kín mà sẽ làm thành vương vấn khi xa….

Và còn có một thứ cảm xúc vừa chung vừa riêng trong đời ai cũng có, luôn chiếm nhiều thương nhớ trong khoảng trời của tuổi trẻ đầy khao khát và ước mơ - ấy là cảm xúc của tình yêu đôi lứa:

Ngỡ lại gặp em trong chiều Hồ Tây
Tình yêu xưa sao còn mãi vậy…

Hà Nội ơi con đường quen lối cũ
Mãi vẫn là bao kỷ niệm tuổi thơ…

Những cuộc tình trong đời vẫn đến như một con tàu, có thể dừng lại ở sân ga của lòng ta nhưng cũng có thể trôi qua, dừng lại ở một sân ga khác, để lại đằng sau loang những vệt khói dài nuối tiếc, thêu dệt thành một khối tình mang nặng trong tim để rồi bất chợt một ngày nào đó ta sẽ bật lên câu hỏi – tự vấn với chính lòng mình và khoảng mung lung của hoài niệm: “tình yêu xưa sao còn mãi vậy”, sao vẫn cứ theo ta đi giữa cuộc đời?

Dẫu tháng năm đã lấp vùi, đổ đầy sự phôi pha lên mỗi mái đầu nhưng trái tim và những rung cảm yêu thương trong trẻo của buổi ban đầu vẫn luôn ấm nóng, ngỡ như “gặp em trong chiều Hồ Tây” mới ngày hôm qua, ngân lên trong ta khúc tình chân thành rất mực… Là “bao kỷ niệm tuổi thơ” mãi còn đâu đó trên những “con đường quen lối cũ” có bóng hình ta đã lướt qua, có khi cô đơn lặng lẽ một mình, vội vã trong cái nắng trưa hay một buổi chiều tàn, có khi bình thản và hồn nhiên nói cười bên một vài người bạn…

Tất cả cứ đầy lên ăm ắp và mãi còn nguyên vẹn nơi tim, để rồi một lúc nào đó, trong một khoảnh khắc nào đó sẽ bất chợt bật lên ba tiếng “Hà Nội ơi!” đầy ám ảnh và da diết đến nao lòng như những khúc tự tình cất lên bằng âm nhạc của Phú Quang…

Nghe Phố cũ của tôi lại dễ dàng liên tưởng đến Về lại phố xưa, Im lặng đêm Hà Nội... bởi đều gặp nhau ở tâm trạng khắc khoải, da diết, đượm buồn nhưng không hề yếu đuối và bi lụy. Mỗi ca từ, mỗi giai điệu trong âm nhạc của Phú Quang luôn là một thanh âm buồn trong trẻo ru lòng ru khúc bình yên, để từ nỗi buồn ấy ta có thể vững vàng đứng lên đi tiếp, tìm về với những hình ảnh xưa cũ yêu thương mà mang trong nó bao kỷ niệm vui buồn cùng những giá trị của Chân – Thiện – Mỹ…

Phú Quang ơi, cái tình của anh, âm nhạc của anh sâu sắc và dễ đồng cảm quá! Chúng là một dòng sông và người biết nghe, thích nghe nhạc của anh cứ lênh đênh vô định trôi trên dòng sông ấy giữa nhịp ngày ồn ào hối hả đua chen để tìm lại một nơi chốn bình yên thực sự cho hồn mình nương náu…

* Viết cho Hà Nội trong tôi, cho Sài Gòn và Hoàng Quang

• Lương Đình Khoa